Sportaccommodaties en btw

Een samenwerking tussen onderwijsinstellingen en gemeenten in het kader van de exploitatie van sportaccommodaties komt in de praktijk veelvuldig voor. De btw-aspecten van een dergelijke exploitatie blijven in de praktijk echter vaak onderbelicht. Een belangrijk onderwerp in dit kader is de mogelijkheid om in rekening gebrachte btw (gedeeltelijk) in aftrek te kunnen brengen. Wij lichten de gevolgen van een (belaste) exploitatie van een sportaccommodatie op basis van de huidige regelgeving graag nader tot u toe. Daarnaast gaan wij in op een mogelijke wetswijziging, welke van invloed kan zijn op de kwalificatie van deze activiteiten.

Recht op btw-aftrek

De kwalificatie van de verrichte prestaties van een onderwijsinstelling is van belang bij het bepalen of de onderwijsinstelling een recht op btw-aftrek heeft. Bij het duiden van deze prestaties dient onderscheid te worden gemaakt tussen prestaties die btw-belast dan wel btw-vrijgesteld zijn. Op het moment dat de exploitatie van een sportaccommodatie kwalificeert als een btw-belaste prestatie, kan de voorbelasting (gedeeltelijk) in aftrek worden gebracht. Deze voorbelasting is niet aftrekbaar indien de prestaties inzake de sportaccommodatie als btw-vrijgesteld kwalificeren. Sportaccommodaties worden veelal gedeeltelijk gebruikt voor het geven van bewegingsonderwijs aan leerlingen. Op basis van de onderwijsvrijstelling is voor dat gedeelte sprake van een btw-vrijgestelde prestatie. Mogelijkheden met betrekking tot aftrek van voorbelasting ontstaan op het moment dat de sportaccommodatie buiten de schooluren wordt gebruikt door sportverenigingen of eventueel andere organisaties. In dit kader is het van belang om deze exploitatie van de sportaccommodatie te kwalificeren. 

Kwalificatie van de exploitatie van een sportaccommodatie

De exploitatie van een sportaccommodatie kan op verschillende manieren worden gekwalificeerd, waarbij de btw-gevolgen verschillend zijn. Allereerst kan de btw-vrijstelling met betrekking tot de verhuur van onroerende zaken van toepassing zijn. Het gevolg van deze kwalificatie is dat geen recht op btw-aftrek bestaat met betrekking tot kosten ten aanzien van de verhuur. Daarnaast is in de btw-wetgeving een zogenoemde sportvrijstelling opgenomen. Het gaat hierbij om sportdiensten door sportorganisaties zonder winstoogmerk aan hun leden. Door de toevoeging ‘aan hun leden’ is deze btw-vrijstelling in de huidige praktijk niet van toepassing op onderwijsinstellingen die een accommodatie ter beschikking stellen aan (sport)verenigingen. Tenslotte wordt het gelegenheid geven tot sportbeoefening gekwalificeerd als een btw-belaste prestatie. Op deze prestatie is het verlaagde btw-tarief van 6% van toepassing en resulteert in een (gedeeltelijk) recht op btw-aftrek. Toepassing van het verlaagde tarief met betrekking tot het gelegenheid geven tot sportbeoefening is afhankelijk van verschillende strikte voorwaarden, zoals de verplichting voor de exploitant om het beheer, onderhoud en schoonmaak van de accommodatie voor haar rekening te nemen en haar sporttoestellen ter beschikking te stellen. Het voldoen aan deze voorwaarden maakt duidelijk dat de exploitant meer doet dan het ‘slechts’ verhuren van een onroerende zaak. Het verlaagde tarief is echter niet van toepassing als sprake is van misbruik van recht dan wel de vergoeding voor de exploitatie van een sportaccommodatie symbolisch is, waardoor het economische karakter van de prestatie ontbreekt.

Mogelijke btw-gevolgen

Het recht op btw-aftrek ontstaat indien de exploitatie van de accommodatie kan worden gekwalificeerd als het gelegenheid geven tot sportbeoefening. Op dat moment wordt de sportaccommodatie, naast de reguliere onderwijsdoeleinden, gebruikt ten aanzien van btw-belaste prestaties. Als gevolg daarvan ontstaat een (gedeeltelijk) recht op aftrek van voorbelasting welke direct toerekenbaar is aan de exploitatie van de sportaccommodatie. Naar onze mening kan het percentage recht op aftrek relatief nauwkeurig worden bepaald, bijvoorbeeld op basis van de verhouding uren waarin gelegenheid tot sportbeoefening wordt gegeven ten opzichte van het totaal aantal uren gebruik. Wij lichten dit nader toe aan de hand van onderstaand voorbeeld:

Een onderwijsinstelling renoveert haar gymzaal, waarbij een totaalbedrag van EUR 2.420.000 (inclusief btw) is gemoeid. Aan de onderwijsinstelling is EUR 420.000 aan btw in rekening gebracht. De gymzaal wordt jaarlijks 1.800 uur gebruikt voor het gelegenheid geven tot sportbeoefening. Daarnaast wordt de gymzaal 2.700 uur gebruikt voor onderwijsdoeleinden. Zodoende wordt de gymzaal voor (1.800 / 4.500) 40% btw-belaste prestaties gebruikt. De onderwijsinstelling heeft zodoende een btw-aftrekrecht van (40% * EUR 420.000) EUR 168.000 ten aanzien van de betaalde btw met betrekking tot de renovatie.

Naast een btw-aftrekrecht met betrekking tot direct aan de sportaccommodatie toerekenbare kosten hebben belaste prestaties ook een positief effect op het btw-aftrekrecht van de algemene kosten van de onderwijsinstelling (de zogenoemde pro rata verdeelsleutel). 

Recente ontwikkelingen in de jurisprudentie

De sportvrijstelling is in de huidige praktijk niet van toepassing op de exploitatie van een sportaccommodatie door een onderwijsinstelling aan (sport)verenigingen. Het Hof van Justitie heeft echter recentelijk diverse arresten gewezen, waaruit blijkt dat de Nederlandse sportvrijstelling (waarschijnlijk) niet in overeenstemming is met de Europese voorschriften ten aanzien van deze btw-vrijstelling. Een verruiming van de Nederlandse sportvrijstelling kan mogelijkerwijs gevolgen hebben voor de mogelijkheden voor een onderwijsinstelling om haar btw-aftrekrecht te claimen ten aanzien van de exploitatie van een sportaccommodatie. De staatssecretaris van Financiën heeft in dit kader aangegeven dat de reikwijdte van de aanpassing van de btw-vrijstelling voor sport bekend zal worden gemaakt in de Fiscale Verzamelwet 2015 (voorjaar 2015). Govers Onderwijs Accountants volgt deze ontwikkelingen nauwgezet op de voet. 

Wat zijn de mogelijkheden voor u?

De kwalificatie van de exploitatie van een sportaccommodatie als een btw-belaste prestatie kan fiscaal interessant zijn op het moment dat een hoog (btw-)bedrag aan u in rekening is gebracht. Hierbij kan worden gedacht aan een omvangrijke verbouwing of renovatie van een gymzaal. De aftrekbaarheid van deze in rekening gebrachte btw is afhankelijk van het btw-belaste dan wel btw-vrijgestelde gebruik van de sportaccommodatie. De kwalificatie van exploitatie van de sportaccommodatie als btw-belaste prestatie kan een substantieel recht op btw-aftrek opleveren. Dit aftrekrecht heeft daarnaast ook een positieve invloed op de aftrekbaarheid van btw rustend op algemene kosten.

Wat kan Govers Onderwijs Accountants voor u betekenen?

In de praktijk worden veel sportaccommodaties buiten de schooluren gebruikt voor het, al dan niet tegen vergoeding, gelegenheid geven tot sportbeoefening. In dit kader wordt regelmatig geen btw in rekening gebracht aan de huurder. Hoewel het gebruik maken van mogelijke btw-vrijstellingen op het eerste gezicht wenselijk en fiscaal voordelig lijkt, wijzen wij u graag op het recht op btw-aftrek ingeval sprake is van het gelegenheid geven tot sportbeoefening. Bij een verbouwing of renovatie van sportaccommodaties kan het verrichten van een btw-belaste prestaties namelijk zorgen voor een substantieel fiscaal voordeel. De duidelijkheid omtrent de betreffende btw-regels wordt echter vertroebeld door Europese ontwikkelingen. Govers Onderwijs Accountants denkt graag met u mee om de mogelijkheden in uw specifieke situatie nader te onderzoeken. Daarnaast houden wij de ontwikkelingen op dit gebied voor u nauwlettend in de gaten.

Ralph Rijnders

Ralph Rijnders

Wilt u reageren of meer informatie?